MTM w normowaniu czasów coraz popularniejsze, czyli powrót do przeszłości
Osiągnięciem F. B. Gilbreth’a, leżącym u podstaw wszystkich metod normatywów elementarnych, było stwierdzenie, że każda praca ludzka składa się z niewielkiej liczby ruchów podstawowych. Prace Gilbreth’a zatrzymały się jednak na wyodrębnieniu i zdefiniowaniu osiemnastu elementów podstawowych pracy (tzw. Therbligów). Pierwsza metoda normatywów elementarnych, polegająca na wyznaczeniu dla każdego ruchu czasu jego trwania, została stworzona przez Segura (USA) w latach dwudziestych ubiegłego wieku (Motion Time Analysis – MTA). Od tego czasu powstały dalsze metody tego rodzaju:
- Work Factor – WF
- Basic Motion Time BMT
- Motion Time Standard – MTS
- Human Performance Time HPT
- Methods Time Measurement – MTM
Autorami metody MTM są: H. B. Maynard, I. L. Schwab oraz G. J. Stegemerten, pracownicy biura organizacji „Methods Engineering Council” w Pittsburghu (Pensylwania). Prace nad tą metodą rozpoczęli oni w 1940 roku, a jej pełny opis opublikowali w 1948 roku w książce: Methods Time Measurement. MTM jest jedyną metodą, której wszystkie dane zostały w pełni opublikowane. Udostępnienie metody wszystkim zainteresowanym przyczyniło się nie tylko do jej szybkiego upowszechnienia, lecz również do jej dalszego rozwoju i udoskonalenia. Dla opracowania ostatecznej wersji tablicy MTM przeanalizowano 40 000 m taśmy filmowej.
W metodzie MTM do badań wybrano przeciętnego pracownika o przeciętnych zdolnościach, pracującego w przeciętnych warunkach. Oficjalna definicja metody MTM brzmi następująco: MTM jest to metoda pozwalająca na zanalizowanie każdej pracy ręcznej na elementy podstawowe pracy (ruchy robocze) i podająca dla każdego z nich normatywny czas wykonania, będący funkcją cech ruchu i warunków, w jakich jest on wykonywany. Ruch = element podstawowy pracy.
Korzyści płynące z MTM
- Przeprowadzenie bardzo szczegółowej analizy pracy, dzięki czemu MTM jest szczególnie przydatny do analizy i usprawniania procesów pracy oraz organizacji stanowisk roboczych, zarówno w trakcie wykonywania pracy, jak i podczas projektowania.
- Prostota oznaczania ruchów – opis metod pracy jest zrozumiały dla pracowników, co ułatwia szkolenie i wdrażanie rozwoju organizacyjnego.
- Możliwość tworzenia własnych, scalonych normatywów użytkowych.
- Dokonanie zaawansowanej analizy i usprawnienia pracy ludzkiej.
- Projektowanie racjonalnych metod wykonywania czynności i organizacji stanowisk jeszcze przed rozpoczęciem działań.
- Ustalanie dla czynności projektowanych tak samo dokładnych norm pracy, jak dla czynności już wykonywanych.
- Krótki czas i niewielkie nakłady potrzebne do opracowania normatywów scalonych przy pracach mało powtarzalnych.
- Lepsze dostosowanie urządzeń, maszyn i narzędzi do człowieka.
- Poprawa jakości wyrobów.
- Sprawne szkolenie i instruktaż stanowiskowy pracowników.
Stosowanie MTM
Metoda normatywów elementarnych polega na odpowiednim zestawieniu w tablicach określonych elementów podstawowych pracy człowieka, którym przyporządkowane są wartości czasu ich trwania w zależności od różnych parametrów i warunków wykonywania czynności. Za pomocą elementów pracy można odtworzyć lub zaprojektować przebieg dowolnego cyklu czynności ręcznej (produkcja, logistyka, administracja) czy maszynowo-ręcznej, a także ustalić czas trwania tej czynności przez zsumowanie normatywnych wartości czasu odpowiadających poszczególnym elementom. Wartości czasu odczytuje się z tablic i wpisuje obok symboli elementów podstawowych pracy.
MTM – jednostka miary
Wartość czasu dla 1 klatki filmowej, przy częstotliwości naświetlania 16 klatek na sekundę, wynosi 1,736 TMU. Z wyboru takiej jednostki wynika:
- 1 TMU = 0,00001 godziny; 1 godzina = 100 000 TMU
- 1 TMU = 0,0006 minuty; 1 minuta = 1 667 TMU
- 1 TMU = 0,036 sekundy; 1 sekunda = 27,8 TMU
Bibliografia, źródło
- A. Drążkiewicz, „Metoda normatywów elementarnych MTM-1”
- Badanie pracy. Międzynarodowe Biuro Pracy. PWE.
- W. Zacharowicz, A. Drążkiewicz, „Kurs nauki metody MTM”, WPM.
- C. Doule, „La place de MTM dans l’etude et la mesure du travail” (Trav et Meth)
Autor: Damian Szczepaniak, EMBA, SSBB
ddconsulting.pl
Wszelkie prawa zastrzeżone.